Janneke Schuurmans

Janneke Schuurmans

Fotograaf:
Paul Bogaers

Over de fotograaf:

Paul Bogaers (1961)
In het Koninklijk Nederlands Indisch Leger (KNIL) speelden Molukse militairen van oudsher een belangrijke rol. Na de onafhankelijkheid van Indonesië werd op 25 april 1950 de Republik Maluku Selatan – Republiek der Zuid-Molukken (R.M.S.) – uitgeroepen. Veel Zuid-Molukse militairen sympathiseerden met het ideaal van de R.M.S. Daardoor werden zij slachtoffer van een patstelling: het koloniale Nederlandse leger moest worden ontmanteld en toetreding van deze goed getrainde militairen tot de R.M.S. wilde Indonesië met alle geweld voorkomen.
In afwachting van een definitieve oplossing werden circa 12.500 Molukse KNIL-militairen in 1951 met hun gezinnen per schip ‘tijdelijk’ overgebracht naar ons land. Bij aankomst werden zij door de Nederlandse regering uit militaire dienst ontslagen en in een aantal woonoorden ondergebracht. Een daarvan bevond zich aan de Lunettenlaan in Vught en bestond uit 21 voormalige gevangenenbarakken, waar 4.000 voormalige militairen
en hun gezinnen werden ondergebracht. Terwijl er nooit een definitieve oplossing kwam, veranderde de houding van de Nederlandse overheid en deze Molukse bevolkingsgroep geleidelijk. Het ‘tijdelijke’ verblijf was ongewild definitief geworden en de integratie in de
Nederlandse samenleving schreed langzaam voort.
Symbolisch hiervoor was begin jaren negentig de sloop van alle oorspronkelijke barakken – met uitzondering van barak 1 – om plaats te maken voor nieuwbouw.

Paul Bogaers heeft getracht iets van deze beladen geschiedenis in beeld te brengen. Daarvoor maakte hij foto’s van de huidige bewoners die nog steeds getuigen van de Zuid-Molukse identiteit. Hij werd deelgenoot van hun herinneringen en de historische beelden die zij nog steeds koesteren. Het begrip vrijheid wordt mede hierdoor in een bijzonder historisch perspectief geplaatst.